حکم کی قابل اجراست؟
خلاصه
حکم باید قطعی یا مشمول اجرای موقت باشد، به محکومعلیه ابلاغ شده باشد و محکومله کتباً تقاضای اجرا کرده باشد. موضوع حکمی که معین نباشد قابل اجرا نیست.
۱ گره کجاست؟
گره اینجاست: «ابلاغ» و «درخواست کتبی» دو شرط جدا هستند.
هیچ حکمی از احکام دادگاه‌های دادگستری به موقع اجرا گذاشته نمی‌شود مگر اینکه قطعی شده یا قرار اجرای موقت آن در مواردی که قانون معین می‌کند صادر شده باشد (مادهٔ ۱). احکام وقتی اجرا می‌شود که به محکومعلیه یا وکیل یا قائم‌مقام او ابلاغ شده باشد و محکومله یا نماینده یا قائم‌مقام او کتباً تقاضای اجرا از دادگاه کرده باشد (مادهٔ ۲). حکمی که موضوع آن معین نیست قابل اجرا نیست (مادهٔ ۳). صدور اجرائیه با دادگاه نخستین است (مادهٔ ۵).
۲ متن ماده با قیود
مواد ۱، ۲، ۳ و ۵ قانون اجرای احکام مدنی
ماده ۱: هیچ حکمی از احکام دادگاه‌های دادگستری به موقع اجرا گذارده نمی‌شود مگر اینکه قطعی شده یا قرار اجرای موقت آن در مواردی که قانون معین می‌کند صادر شده باشد.
ماده ۲: احکام دادگاه‌های دادگستری وقتی به موقع اجرا گذارده می‌شود که به محکومعلیه یا وکیل یا قائم‌مقام قانونی او ابلاغ شده و محکومله یا نماینده و یا قائم‌مقام قانونی او کتباً این تقاضا را از دادگاه بنماید.
ماده ۳: حکمی که موضوع آن معین نیست قابل اجرا نمی‌باشد.
ماده ۵: صدور اجرائیه با دادگاه نخستین است.
عبارت‌های رنگی، قیدهای تعیین‌کنندهٔ حکم‌اند.
گزینهٔ دام می‌گوید «حکم قطعی خودبه‌خود اجرا می‌شود». مادهٔ ۲ تقاضای کتبی محکومله را هم شرط می‌کند.
۳ تک‌تست
حکم قطعی به محکومعلیه ابلاغ شده ولی محکومله درخواست اجرا نکرده است. وضعیت؟