تاجر کیست و چرا کسبهٔ جزء از تکالیف تجار معاف است؟
خلاصه
تاجر کسی است که شغل معمولی خود را معاملات تجارتی قرار داده باشد. کسبهٔ جزء از داشتن دفاتر و ثبت تجارتی معاف‌اند.
۱ گره کجاست؟
گره اینجاست: ملاک تاجر بودن «شغل معمول» است، نه یک معامله یا چند معامله.
مادهٔ ۱ تاجر را کسی می‌داند که شغل معمولی او معاملات تجارتی باشد. هر تاجری به جز کسبهٔ جزء باید دفاتر چهارگانه را داشته باشد (مادهٔ ۶). کسبهٔ جزء هم از ثبت تجارتی معاف‌اند (مادهٔ ۱۶) و تشخیص آنان طبق نظامنامه است (مادهٔ ۱۹). پس خرید یک بار ملک یا یک معاملهٔ تجارتی، کسی را تاجر نمی‌کند.
۲ متن ماده با قیود
مواد ۱، ۶ و ۱۹ قانون تجارت
ماده ۱: تاجر کسی است که شغل معمولی خود را معاملات تجارتی قرار بدهد.
ماده ۶: هر تاجری به استثنای کسبه جزء مکلف است دفاتر ذیل یا دفاتر دیگری را که وزارت عدلیه به موجب نظامنامه قائم‌مقام این دفاتر قرار می‌دهد داشته باشد: ۱) دفتر روزنامه. ۲) دفتر کل. ۳) دفتر دارایی. ۴) دفتر کپیه.
ماده ۱۹: کسبه جزء مذکور در این فصل و فصل اول مطابق مقررات نظامنامه وزارت عدلیه تشخیص می‌شوند.
عبارت‌های رنگی، قیدهای تعیین‌کنندهٔ حکم‌اند.
گزینهٔ دام هر کسی را که یک معاملهٔ تجارتی انجام داده «تاجر» می‌نامد. مادهٔ ۱ شغل معمول را می‌خواهد.
۳ تک‌تست
«الف» یک بار برای سود، کالایی خرید و فروخت و شغل دیگری دارد. وضعیت او به‌عنوان تاجر چیست؟